Διαχείριση Ανθρώπινου Δυναμικού και Πράσινη Οργανωσιακή Κουλτούρα: Ανασκόπηση Βιώσιμων και Ανθεκτικών Πρακτικών στις Ελληνικές Εφοδιαστικές Αλυσίδες

Abstract

Στο πλαίσιο των αυξανόμενων περιβαλλοντικών πιέσεων και της οικονομικής αβεβαιότητας, η ενίσχυση της βιωσιμότητας και της ανθεκτικότητας των αλυσίδων εφοδιασμού στην Ελλάδα έχει καταστεί στρατηγική προτεραιότητα. Η παρούσα μελέτη εξετάζει τον ρόλο της Πράσινης Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού (ΠΔΑΔ) και της Πράσινης Οργανωσιακής Κουλτούρας (ΠΟΚ) ως κρίσιμους ανθρωποκεντρικούς μηχανισμούς για την ενίσχυση των βιώσιμων αλυσίδων εφοδιασμού. Με συστηματική ανασκόπηση της διεθνούς και ελληνικής ακαδημαϊκής βιβλιογραφίας και με βάση επιλεγμένες μελέτες περιπτώσεων του εξωτερικού, η παρούσα έρευνα διερευνά πώς οι αειφορικές πρακτικές HR και οι κοινές οργανωσιακές αξίες μεταφράζουν τους στόχους βιωσιμότητας στις καθημερινές δραστηριότητες της εφοδιαστικής αλυσίδας. Ως ΠΔΑΔ ορίζεται η ενσωμάτωση περιβαλλοντικών παραμέτρων στην πρόσληψη, την εκπαίδευση, την αξιολόγηση της απόδοσης και τη συμμετοχή των εργαζομένων, ενώ η ΠΟΚ αντικατοπτρίζει κοινές περιβαλλοντικές αξίες, δέσμευση ηγεσίας και κανόνες επικοινωνίας που υποστηρίζουν την πράσινη συμπεριφορά. Τα ευρήματα δείχνουν ότι η αλληλεπίδραση μεταξύ ΠΔΑΔ και ΠΟΚ προωθεί τη φιλοπεριβαλλοντική συμπεριφορά των εργαζομένων, την πράσινη καινοτομία και την οργανωσιακή μάθηση, οι οποίες είναι απαραίτητες για την προσαρμοστικότητα και την ανθεκτικότητα της εφοδιαστικής αλυσίδας. Η μελέτη υπογραμμίζει πώς η οικονομία της Ελλάδας που κυριαρχείται από Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις (ΜΜΕ), η ιεραρχική αλλά συλλογική εργασιακή κουλτούρα και το εξελισσόμενο κανονιστικό περιβάλλον διαμορφώνουν την υιοθέτηση και την αποτελεσματικότητα των πράσινων πρωτοβουλιών. Οι επίμονες προκλήσεις περιλαμβάνουν τους περιορισμούς πόρων, τις άτυπες οργανωσιακές δομές και τις τομεακές ανισότητες στην περιβαλλοντική ετοιμότητα. Η παρούσα διπλωματική εργασία εντοπίζει βασικά εμπειρικά κενά και τονίζει την ανάγκη για διαχρονική, πολυεπίπεδη και πολιτισμικά ευαίσθητη έρευνα, ιδίως εντός των ΜΜΕ. Συζητούνται πρακτικές και κοινωνικοπολιτικές επιπτώσεις για την υποστήριξη ανθρωποκεντρικών στρατηγικών για βιώσιμες και ανθεκτικές ελληνικές αλυσίδες εφοδιασμού.In the context of increasing environmental pressures and economic uncertainty, enhancing the sustainability and resilience of supply chains in Greece has become a strategic priority. This study examines the role of Green Human Resource Management (GHRM) and Green Organizational Culture (GOC) as critical people-centered mechanisms for enhancing sustainable supply chains. Through a systematic review of international and Greek academic literature and based on selected international case studies, this research explores how sustainable HR practices and shared organizational values translate sustainability goals into daily supply chain activities. GHRM is defined as the integration of environmental considerations into employee recruitment, training, performance appraisal and engagement, while GOC reflects shared environmental values, leadership commitment and communication norms that support green behaviour. The findings show that the interaction between GHRM and GOC promotes employee pro-environmental behaviour, green innovation and organisational learning, which are essential for supply chain adaptability and resilience. The study highlights how Greece’s SME-dominated economy, hierarchical but collegial work culture and evolving regulatory environment shape the adoption and effectiveness of green initiatives. Persistent challenges include resource constraints, informal organisational structures and sectoral disparities in environmental preparedness. To address these dynamics, a comprehensive conceptual framework is proposed, capturing the mutually positive relationship between GHRM and GOC, which is mediated by employee behavior and moderated by cultural and economic factors specific to Greece. This thesis identifies key empirical gaps and highlights the need for longitudinal, multi-level and culturally sensitive research, particularly within SMEs. Practical and socio-political implications for supporting people-centered strategies for sustainable and resilient Greek supply chains are discussed.