Μελέτη του συστήματος συντήρησης και διαχείρισης ανταλλακτικών φορτηγών οχημάτων δημόσιας υπηρεσίας

Abstract

Η αποτελεσματική διαχείριση της συντήρησης ενός στόλου βαρέων οχημάτων αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για την επιχειρησιακή λειτουργία δημόσιων οργανισμών, καθώς επηρεάζει άμεσα τη διαθεσιμότητα του στόλου, τον χρόνο ακινητοποίησης και το συνολικό κόστος υποστήριξης. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η αξιολόγηση εναλλακτικών πολιτικών συντήρησης και διαχείρισης ανταλλακτικών, με έμφαση στη διατήρηση αποθέματος, στον χρόνο προμήθειας ανταλλακτικών, στον βαθμό εξάρτησης από εξωτερικούς παρόχους συντήρησης και στην ενίσχυση της εσωτερικής τεχνικής υποστήριξης. Για τον σκοπό αυτό αναπτύχθηκε μοντέλο προσομοίωσης διακριτών γεγονότων στο λογισμικό Arena, το οποίο αναπαριστά τη λειτουργία στόλου 20 βαρέων οχημάτων υπό συνθήκες πραγματικής επιχειρησιακής χρήσης. Στο μοντέλο ενσωματώθηκαν τόσο οι διορθωτικές βλάβες όσο και η προληπτική συντήρηση, καθώς και οι διαδικασίες εσωτερικής επισκευής, εξωτερικής ανάθεσης, προμήθειας και αποθεματοποίησης ανταλλακτικών. Εξετάστηκαν τρία εναλλακτικά σενάρια. Το πρώτο αφορά λειτουργία χωρίς απόθεμα ανταλλακτικών και με μικτή πολιτική επισκευών. Το δεύτερο εισάγει οργανωμένη πολιτική αποθέματος, διατηρώντας τη μικτή πολιτική εσωτερικής συντήρησης και outsourcing. Το τρίτο συνδυάζει απόθεμα ανταλλακτικών με πλήρη εσωτερική υποστήριξη και ενίσχυση του τεχνικού προσωπικού, χωρίς εξωτερική ανάθεση επισκευών. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η ύπαρξη αποθέματος βελτιώνει σημαντικά τη διαθεσιμότητα του στόλου και μειώνει ουσιαστικά τον μέσο χρόνο ακινητοποίησης ανά βλάβη, ενώ η αύξηση του χρόνου προμήθειας επιδεινώνει τους επιχειρησιακούς δείκτες, ιδίως όταν δεν υπάρχει απόθεμα. Το σενάριο πλήρους εσωτερικής υποστήριξης παρείχε την υψηλότερη επιχειρησιακή επίδοση, αλλά με αυξημένο συνολικό κόστος. Αντίθετα, το σενάριο με οργανωμένη αποθεματοποίηση και μικτή πολιτική επισκευών αναδείχθηκε ως η πιο ισορροπημένη λύση μεταξύ λειτουργικής αποτελεσματικότητας και οικονομικής επιβάρυνσης.Effective maintenance management of a heavy-vehicle fleet is a critical factor for the operational performance of public organizations, as it directly affects fleet availability, vehicle downtime, and the overall support cost. The aim of this study is to evaluate alternative maintenance and spare-parts management policies, with emphasis on inventory holding, spare-parts lead time, the degree of reliance on external maintenance providers, and the strengthening of in-house technical support.For this purpose, a discrete event simulation model was developed in Arena to represent the operation of a fleet of 20 heavy vehicles under realistic operating conditions. The model incorporates both corrective failures and preventive maintenance, as well as the processes of in-house repair, outsourcing, spare-parts procurement, and inventory control. Three alternative scenarios were examined. The first represents operation without spare-parts inventory and with a mixed repair policy. The second introduces an organized inventory policy while retaining the mixed maintenance approach of in-house repair and outsourcing. The third combines spare-parts inventory with full in-house support and increased technical staffing, without external outsourcing of repairs. The results showed that the existence of spare-parts inventory significantly improves fleet availability and substantially reduces mean downtime per failure, whereas longer lead times deteriorate operational performance, especially when no inventory is maintained. The full in-house support scenario provided the highest operational performance, but at a higher total cost. In contrast, the scenario combining organized inventory with a mixed repair policy emerged as the most balanced solution in terms of operational effectiveness and economic burden.