Ο ρόλος της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αυτο-αποτελεσματικότητας στη σχέση της συναισθηματικής νοημοσύνης και της αξιολόγησης των εκπαιδευτικών

Abstract

Η αξιολόγηση στο εκπαιδευτικό πλαίσιο παραμένει ένα επίκαιρο θέμα με πολλές προεκτάσεις και η ορθή εφαρμογή της αποτελεί ζήτημα καθοριστικής σημασίας για το σύνολο της εκπαιδευτικής κοινότητας. Ως εκ τούτου ο ρόλος του διευθυντή και συγκεκριμένα τα χαρακτηριστικά που διαθέτει ως αξιολογητής του εκπαιδευτικού προσωπικού είναι μείζονος σημασίας. Σκοπό της παρούσας διατριβής συνιστά η διερεύνηση του μεσολαβητικού ρόλου της ψυχικής ανθεκτικότητας και της αυτο-αποτελεσματικότητας στη σχέση μεταξύ της συναισθηματικής νοημοσύνης και της διαμορφωτικής αξιολόγησης με απώτερο στόχο να καθοριστούν τα ποιοτικά χαρακτηριστικά που καθιστούν τον διευθυντή ικανό να υλοποιήσει με αποτελεσματικό τρόπο πρακτικές διαμορφωτικής αξιολόγησης. Το δείγμα αποτέλεσαν 258 διευθυντές/ντριες που υπηρετούν σε δημοτικά σχολεία των νομών Πιερίας, Ημαθίας, Πέλλας, Κιλκίς και Χαλκιδικής της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας. Το προτεινόμενο μοντέλο εκτιμήθηκε με τα στατιστικά εργαλεία SPSS και PLS-SEM. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η ψυχική ανθεκτικότητα αποτελεί τον σημαντικότερο παράγοντα του μοντέλου, καθώς μεσολαβεί μεταξύ συναισθηματικής νοημοσύνης και της διαμορφωτικής αξιολόγησης. Ως προς την αυτο-αποτελεσματικότητα βρέθηκε ότι κατέχει θέση μεσολαβητή σε συνδυασμό με την ψυχική ανθεκτικότητα στη σχέση μεταξύ συναισθηματικής νοημοσύνης και της διαμορφωτικής αξιολόγησης και όχι μόνη της. Κρίνεται απαραίτητη, λοιπόν, η εφαρμογή επιμορφωτικών προγραμμάτων για την ενίσχυση ψυχικών δεξιοτήτων όπως η συναισθηματική νοημοσύνη, η ψυχική ανθεκτικότητα και η αυτο-αποτελεσματικότητα αλλά και για την εκμάθηση βασικών αρχών και πρακτικών διαμορφωτικής αξιολόγησης προκειμένου να ενταχθούν στη σχολική κουλτούρα.Evaluation in the educational context remains a current issue with many implications and its proper implementation is of crucial importance for the entire educational community. Therefore, the role of the principal and specifically the characteristics he possesses as an evaluator of educational staff is of major importance. The purpose of this thesis is to investigate the mediating role of resilience and self-efficacy on the relationship between emotional intelligence and formative assessment with the ultimate goal of determining the qualitative characteristics that enable the principal to effectively implement formative assessment practices. The sample consisted of 258 principals serving in primary schools in the prefectures of Pieria, Imathia, Pella, Kilkis and Chalkidiki of the Central Macedonia Region. The proposed model was estimated using the statistical tools SPPS and PLS-SEM. The results showed that resilience is the most important factor in the model, as it mediates between emotional intelligence and formative assessment. As for self-efficacy, it was found that it holds a mediating position in combination with resilience in the relationship between emotional intelligence and formative assessment and not alone. It is, therefore, necessary to implement training programs to strengthen mental skills such as emotional intelligence, psychological resilience and self-efficacy, but also to learn basic principles and practices of formative assessment in order to integrate them into the school culture.